Рухавік К4М бензінавы, чатырохтактны, чатырохцыліндравы, радны, шаснаццаціклапанны, з верхнім размяшчэннем двух размеркавальных валаў.
Парадак працы цыліндраў: 1—3—4—2, адлік — ад маховіка.
Сістэма харчавання — размеркаваны ўпырск паліва (нормы таксічнасці Еўра 4).
Рухавік з каробкай перадач і счапленнем утвараюць сілавы агрэгат — адзіны блок, замацаваны ў маторным адсеку на трох эластычных гумаметалічных апорах.
Правая апора мацуецца да верхняга вечка прывада газаразмеркавальнага механізма, а левая і задняя — да картара каробкі перадач.
Спераду на рухавіку (па напрамку руху аўтамабіля) размешчаны: упускны трубаправод; маслены фільтр; паказальнік узроўню масла; датчык сігналізатара недастатковага ціску масла; паліўная рампа з фарсункамі; датчык дэтанацыі; падводзячая труба насоса астуджальнай вадкасці; генератар; насос гідраўзмацняльніка руля; кампрэсар кандыцыянера.
Ззаду на рухавіку размешчаны:
- корпус паветранага фільтра з рэгулятарам халастога ходу;
- выпускны калектар з кіруючым датчыкам канцэнтрацыі кіслароду;
- стартар.
Справа — насос астуджальнай вадкасці; прывад газаразмеркавальнага механізма і насоса астуджальнай вадкасці (зубчастым рэмянём); прывад дапаможных агрэгатаў (поліклінавым рэмянём).
Злева размешчаны: маховік; датчык становішча каленчатага вала; тэрмастат; корпус тэрмастата з датчыкам тэмпературы астуджальнай вадкасці.
Зверху — катушкі і свечкі запальвання; маслазаліўная гарлавіна; рэсівер з датчыкамі абсалютнага ціску і тэмпературы паветра на ўпуску, дросельны вузел з датчыкам становішча дросельнай засланкі.
Блок цыліндраў рухавіка адліты з чыгуну, цыліндры расточаны непасрэдна ў блоку.
У ніжняй частцы блока цыліндраў размешчаны пяць апор каранёвых падшыпнікаў каленчатага вала са здымнымі вечкамі, якія мацуюцца да блока спецыяльнымі балтамі.
Адтуліны ў блоку цыліндраў пад падшыпнікі апрацоўваюцца пры ўсталяваных вечках, таму вечкі не ўзаемазамяняльныя і для адрознення памаркіраваны на вонкавай паверхні (лік вечак вядзецца з боку маховіка).
На торцавых паверхнях сярэдняй апоры выкананы гнёзды для ўпорных паўколец, якія перашкаджаюць восеваму перамяшчэнню каленчатага вала.
Для астуджэння поршняў падчас працы рухавіка іх днішчы абмываюцца знізу маторным маслам праз спецыяльныя фарсункі, запрэсаваныя ў блок цыліндраў у зоне другой і чацвёртай апор (па абодва бакі ад апор) каранёвых падшыпнікаў.
Каленчаты вал з пяццю каранёвымі і чатырма шатуннымі шыйкамі.
Укладышы каранёвых і шатунных падшыпнікаў каленчатага вала стальныя, тонкасценныя з антыфрыкцыйным пакрыццём, нанесеным на працоўныя паверхні ўкладышаў.
Вал забяспечаны чатырма процівагамі, выкананымі заадно з валам.
Для падачы масла ад каранёвых шыек да шатунных у шыйках і шчоках вала выкананы каналы.
На пярэднім канцы (носку) каленчатага вала ўсталяваны: зорачка прывада масленага насоса, зубчасты шкіў прывада газаразмеркавальнага механізма (ГРМ) і шкіў прывада дапаможных агрэгатаў.
Зубчасты шкіў фіксуецца на вале выступам, які ўваходзіць у паз на носку каленчатага вала.
Аналагічна фіксуецца на вале і шкіў прывада дапаможных агрэгатаў.
Ушчыльняецца каленчаты вал двума сальнікамі, адзін з якіх (з боку прывада ГРМ) запрэсаваны ў вечка блока цыліндраў, а другі (з боку маховіка) — у гняздо, утворанае паверхнямі блока цыліндраў і вечка каранёвага падшыпніка.
Да фланца каленчатага вала сямю балтамі прымацаваны маховік.
Ён адліты з чыгуну і мае напрэсаваны стальны вянец для пуску рухавіка стартарам. Акрамя таго, на маховіку наразаны зубчасты вянец для датчыка становішча каленчатага вала.
Шатуны — каваныя стальныя, двутаўровага сячэння, апрацоўваюцца разам з вечкамі.
Вечкі мацуюцца да шатуноў спецыяльнымі балтамі з гайкамі.
Сваімі ніжнімі (крывашыпнымі) галоўкамі шатуны злучаны праз укладышы з шатуннымі шыйкамі каленчатага вала, а верхнімі галоўкамі — праз поршневыя пальцы з поршнямі.
Поршневыя пальцы — стальныя, трубчатага сячэння.
Палец, запрэсаваны ў верхнюю галоўку шатуна, свабодна круціцца ў бобышках поршня.
Поршні выкананы з алюмініевага сплаву.
Спадніца поршня мае складаную форму: у падоўжным сячэнні бочачная, а ў папярочным — авальная.
У верхняй частцы поршня праточаны тры канаўкі пад поршневыя кольцы.
Два верхніх поршневыя кольцы компрэсійныя, а ніжняе — маслаздымнае.
Галоўка блока цыліндраў адліта з алюмініевага сплаву, агульная для ўсіх чатырох цыліндраў.
Галоўка блока цыліндраў цэнтруецца на блоку двума ўтулкамі і мацуецца дзесяццю вінтамі.
Паміж блокам і галоўкай устанаўліваецца безусадачная металічная пракладка.
На процілеглых баках галоўкі блока цыліндраў размешчаны вокны ўпускных і выпускных каналаў.
Свечкі запальвання ўсталяваны па цэнтры кожнай камеры згарання.
Клапаны стальныя, у галоўцы блока цыліндраў размешчаны ў два рады, V-падобна, па два ўпускныя і два выпускныя клапаны на кожны цыліндр.
Талерка ўпускнога клапана большая, чым выпускнога.
Сёдлы і накіравальныя ўтулкі клапанаў запрэсаваны ў галоўку блока цыліндраў.
Зверху на накіравальныя ўтулкі клапанаў надзеты маслаадбівальныя каўпачкі.
Клапан закрываецца пад дзеяннем спружыны.
Ніжнім канцом яна абапіраецца на шайбу, а верхнім — на талерку, якая ўтрымліваецца двума сухарыкамі.
Складзеныя сухарыкі звонку маюць форму ўсечанага конуса, а знутры забяспечаны ўпорнымі бурцікамі, якія ўваходзяць у праточку на стрыжні клапана.
У верхняй частцы галоўкі блока цыліндраў усталяваны два размеркавальныя валы.
Адзін вал прыводзіць упускныя клапаны газаразмеркавальнага механізма, а другі — выпускныя.
На кожным вале выкананы восем кулачкоў — суседняя пара кулачкоў адначасова кіруе клапанамі (упускнымі або выпускнымі) кожнага цыліндра.
Асаблівасцю канструкцыі размеркавальнага вала з'яўляецца тое, што кулачкі напрэсаваны на трубчасты вал.
Апоры (пасцелі) размеркавальных валаў (па шэсць апор для кожнага вала) раз'ёмныя — размешчаны ў галоўцы блока цыліндраў і ў вечку галоўкі блока.
Прывад размеркавальных валаў — зубчастым рэмянём ад шківа каленчатага вала.
На кожным размеркавальным вале з боку зубчастага шківа выкананы ўпорны фланец, які пры зборцы ўваходзіць у праточку галоўкі блока цыліндраў, перашкаджаючы тым самым восеваму перамяшчэнню вала.
Шкіў размеркавальнага вала фіксуецца на вале не з дапамогай тугай пасадкі, шпонкі або штыфта, а толькі за кошт сіл трэння, якія ўзнікаюць на торцавых паверхнях шківа і вала пры зацяжцы гайкі мацавання шківа.
Ушчыльняецца носак размеркавальнага вала сальнікам, надзетым на шыйку вала і запрэсаваным у гняздо, утворанае паверхнямі галоўкі блока цыліндраў і вечка галоўкі блока.
Клапаны прыводзяцца ад кулачкоў размеркавальнага вала праз рычагі клапанаў.
Для павелічэння тэрміну службы размеркавальнага вала і рычагоў клапанаў кулачок вала ўздзейнічае на рычаг праз ролік, які круціцца на восі рычага.
Гідраапоры рычагоў клапанаў усталяваны ў гнёздах галоўкі блока цыліндраў.
Масла ўнутр гідраапоры паступае з магістралі ў галоўцы блока цыліндраў праз адтуліну ў корпусе гідраапоры.
Гідраапора аўтаматычна забяспечвае беззазорны кантакт кулачка размеркавальнага вала з ролікам рычага клапана, кампенсуючы знос кулачка, рычага, торца стрыжня клапана, фаскак сядла і талеркі клапана.
Змазка рухавіка — камбінаваная.
Пад ціскам масла падводзіцца да каранёвых і шатунных падшыпнікаў каленчатага вала, падшыпнікаў размеркавальных валаў і гідраапор рычагоў клапанаў.
Іншыя вузлы рухавіка змазваюцца разбрызгваннем.
Ціск у сістэме змазкі ствараецца шасцярэнчатым масленым насосам, размешчаным у паддоне картара і прымацаваным да блока цыліндраў.
Маслены насос прыводзіцца ланцуговай перадачай ад каленчатага вала.
Вядучая зорачка прывада насоса ўсталявана на каленчатым вале пад вечкам блока цыліндраў.
На зорачцы выкананы цыліндрычны поясок, па якім працуе пярэдні сальнік каленчатага вала.
Зорачка ўсталявана на каленчатым вале без нацягу і не зафіксавана шпонкай.
Пры зборцы рухавіка вядучая зорачка прывада насоса заціскаецца паміж зубчастым шківам прывада ГРМ і бурцікам каленчатага вала ў выніку сцягвання пакета дэталяў балтом мацавання шківа прывада дапаможных агрэгатаў.
Крутоўны момант ад каленчатага вала перадаецца на зорачку толькі за кошт сіл трэння паміж торцавымі паверхнямі зорачкі, зубчастага шківа і каленчатага вала.
Пры аслабленні зацяжкі балта мацавання шківа прывада дапаможных агрэгатаў вядучая зорачка прывада масленага насоса можа пачаць правяртацца на каленчатым вале, і ціск масла ў рухавіку ўпадзе.
Маслапрыёмнік выкананы за адно цэлае з вечкам корпуса масленага насоса.
Вечка мацуецца пяццю вінтамі да корпуса насоса.
Рэдукцыйны клапан размешчаны ў вечку корпуса насоса і ўтрымліваецца ад выпадзення спружынным фіксатарам.
Масла з насоса праходзіць праз маслены фільтр і паступае ў галоўную масленую магістраль блока цыліндраў.
Маслены фільтр — поўнапаточны, неразборны.
З галоўнай магістралі масла паступае да каранёвых падшыпнікаў каленчатага вала, фарсунак астуджэння поршняў і далей (па каналах у каленчатым вале) — да шатунных падшыпнікаў вала.
Па двух вертыкальных каналах у блоку цыліндраў масла з галоўнай магістралі падаецца ў галоўку блока цыліндраў — да крайніх апор размеркавальных валаў з боку заглушак і гідраапор клапанаў.
Праз праточкі і свідраванні ў крайніх апорных шыйках размеркавальных валаў масла паступае ўнутр валаў і далей праз свідраванні ў іншых шыйках валаў — да астатніх падшыпнікаў размеркавальных валаў.
З галоўкі блока цыліндраў масла праз вертыкальныя каналы сцякае ў паддон картара рухавіка.
Сістэма вентыляцыі картара — закрытая, прымусовага тыпу.
Газы, якія праніклі з камер згарання цыліндраў праз поршневыя кольцы ў картар рухавіка, трапляюць праз каналы ў блоку і галоўцы блока цыліндраў у вечка галоўкі.
Прайшоўшы маслааддзяляльнік, размешчаны ў вечку галоўкі блока цыліндраў, картарныя газы ачышчаюцца ад часціц масла і далей паступаюць праз корпус паветранага фільтра, дросельны вузел, рэсівер і ўпускны трубаправод — у цыліндры рухавіка.
Сістэмы кіравання, харчавання, астуджэння і выпуску адпрацаваных газаў апісаны ў адпаведных артыкулах.
