Сістэма ахаладжэння рухавіка — закрытага тыпу, з прымусовай цыркуляцыяй ахаладжальнай вадкасці ад цэнтрабежнага насоса.
Тэмпературу ахаладжальнай вадкасці ў сістэме кантралююць па дыстанцыйным тэрмометры, датчык якога ўсталяваны ў галоўцы цыліндраў.
Акрамя таго, у вечку корпуса тэрмастата ўсталяваны датчык светлавога сігналізатара аварыйнай тэмпературы ахаладжальнай вадкасці.
Увага! Забараняецца эксплуатацыя дызеля пры загаранні светлавога сігналізатара аварыйнай тэмпературы ахаладжальнай вадкасці ў сістэме ахаладжэння.
Тэмпература ахаладжальнай вадкасці ў сістэме ахаладжэння павінна падтрымлівацца ў межах ад 85 да 95 °C.
Для паскарэння прагрэву дызеля пасля пуску і аўтаматычнага рэгулявання тэмпературнага рэжыму пры розных нагрузках і тэмпературах навакольнага паветра служыць тэрмастат з тэмпературай пачатку адкрыцця асноўнага клапана 87 ± 2 °C.
Тэрмастат з цвёрдым напаўняльнікам прызначаны для паскарэння прагрэву рухавіка пасля пуску і аўтаматычнага рэгулявання тэмпературнага рэжыму пры розных нагрузках і тэмпературы навакольнага паветра.
Пашыральны бачок прызначаны для кампенсацыі змянення аб'ёму ахаладжальнай вадкасці пры награванні і для выдалення паветра.
Вадкасны насос і генератар маюць прывад ад шківа каленчатага вала рухавіка пры дапамозе двух рамянёў.
Вентылятар сістэмы ахаладжэння рухавіка прыводзіцца ад шківа каленчатага вала праз шкіў прамежкавай апоры.
Увага! Каб пазбегнуць утварэння накіпу і пашкоджання рухавіка, не дапускаецца ўжываць ваду ў сістэме ахаладжэння.
Пры з'яўленні непаладак, звязаных з уцечкай ахаладжальнай вадкасці, дапускаецца кароткачасовае выкарыстанне вады да ўхілення непаладак.
Тэхнічнае абслугоўванне сістэмы ахаладжэння
Пры абслугоўванні сістэмы ахаладжэння штодзённа правяраецца ўзровень вадкасці ў пашыральным бачку і кантралюецца герметычнасць злучэнняў.
Не дапускаецца эксплуатацыя аўтобуса з пустым пашыральным бачком. Узровень вадкасці павінен знаходзіцца вышэй за метку «MIN» на корпусе бачка.
У якасці ахаладжальнай вадкасці ў сістэме трэба ўжываць нізказамярзальную вадкасць.
Каб пазбегнуць утварэння накіпу, не дапускаецца ўжываць ваду ў сістэме ахаладжэння.
Пры з'яўленні падцякання ахаладжальнай вадкасці дапускаецца кароткачасовае выкарыстанне вады да ўхілення непаладкі.
Трэба кантраляваць шчыльнасць нізказамярзальнай вадкасці перад пачаткам халоднага перыяду года, а таксама пасля кожнага рамонту сістэмы ахаладжэння, звязанага з уцечкай ахаладжальнай вадкасці.
Знешнія прыкметы (колер, пах і г. д.) не дазваляюць правільна вызначыць якасць ахаладжальнай вадкасці.
Адзін раз у год восенню, пры выкананні тэхнічнага абслугоўвання, ахаладжальную вадкасць трэба замяняць.
Перад заменай вадкасці трэба пераканацца ў герметычнасці сістэмы.
Увага! Ужыванне ахаладжальнай вадкасці недастатковай шчыльнасці можа стаць прычынай разбурэння рухавіка.
Сачыце за тэмпературай ахаладжальнай вадкасці. Нармальная рабочая тэмпература павінна быць 85–95 °C.
Пры павышэнні тэмпературы вышэй за рабочую праверце ўзровень ахаладжальнай вадкасці ў пашыральным бачку, пры неабходнасці — у радыятары, праверце герметычнасць радыятара і трубаправодаў, праверце нацяжэнне рамянёў вентылятара і іх стан.
Пры неабходнасці, але не радзей чым праз кожныя 120 тыс. км прабегу аўтобуса, прамыйце сістэму ахаладжэння ад забруджванняў.
Для прамывання выкарыстоўвайце раствор з 50–60 г кальцынаванай соды на 1 л вады.
Прамыванне сістэмы рабіце ў наступным парадку:
- заліце ў радыятар 2 л газы і запоўніце сістэму прыгатаваным растворам;
- запусціце дызель і дайце яму прапрацаваць 8–10 г або прабег 350–400 км, пасля чаго зліце раствор і прамыйце сістэму ахаладжэння чыстай вадой.
Нацяжэнне рэменя вентылятара паміж шківам каленчатага вала і прамежкавай апоры выконваецца паваротам эксцэнтрыкавай восі прамежкавай апоры пасля паслаблення гаек яе мацавання.
Нацяжэнне рэменя паміж шківамі вентылятара і прамежкавай апоры выконваецца нацяжным ролікам.
Нацяжэнне рамянёў прывада генератара і вадзянога насоса робіцца паваротам корпуса генератара.
Нацяжэнне рэменя прывада кампрэсара на дызелі Д-245.9Е3 робіцца ролікам праз механізм нацяжэння.
Перад нацяжэннем трэба паслабіць стотарны болт восі нацяжнога роліка і стотарную гайку рэгулявальнага вінта.
Затым вярчэннем гайкі на рэгулявальным вінце перамяшчаць вінт разам з нацяжным ролікам.
Кантроль нацяжэння ажыццяўляюць спружынным дынамометрам па велічыні прагіну рэменя або з дапамогай прылады КІ-8920.
Прагіб рэменя пад нагрузкай 4 ± 0,2 кгс павінен складаць:
- на ўчастку паміж шківамі каленчатага вала і прамежкавай апоры — 14–20 мм;
- на ўчастку паміж шківамі прамежкавай апоры і вала вентылятара — 13–18 мм;
- на ўчастку паміж шківамі каленчатага вала і генератара — 15–22 мм;
- на ўчастку паміж шківамі генератара і вадзянога насоса — 7–12 мм;
- на ўчастку паміж шківамі каленчатага вала і кампрэсара — 15–22 мм.
Пры зносе або пашкоджанні аднаго з рамянёў замену рабіце комплектна (абодвух рамянёў).
Змазка «Літол-24» закладаецца ў падшыпнікавую поласць вадзянога насоса пры зборцы і замяняецца толькі пасля рамонту (разборкі) вузла.
Падшыпнікі вадзянога насоса, вала вентылятара і прамежкавай апоры вентылятара не маюць патрэбы ў змазцы на працягу ўсяго перыяду эксплуатацыі.
