2,0 және 2,4 литрлік бензин қозғалтқыштары — екі жоғарғы білікшелі (DOHC) қатар орналасқан төрт цилиндрлі қуат агрегаттары. Цилиндр басы кірісте газ тарату фазаларын біртіндеп өзгерту жүйесімен (CVVT) жабдықталған.
Цилиндрлердің жұмыс реті: 1–3–4–2.
Негізгі компоненттер
Цилиндр блогы: шойыннан жасалған.
Цилиндр басы және су сорғысының корпусы: алюминий қорытпасынан жасалған.
Иінді білік: соғылған болат, бес тіреуіш (негізгі) мойынтірегі бар.
Поршень тобы: поршеньдер арнайы алюминий қорытпасынан құйылған және жүзбелі саусақ арқылы шатундармен қосылған. Поршень сақиналары — шойын.
- Жоғарғы (бірінші) компрессиялық сақинаның жұмыс беті бөшке тәрізді.
- Екінші компрессиялық сақина — қиғаштығы бар конусты.
- Май сығатын сақина — құрамдас, серіппелі кеңейткіші бар қырғыш типті.
Цилиндр басындағы жану камералары — шатыр типті.
Клапандар: кіргізу және шығару клапандары ыстыққа төзімді болаттан жасалған. Клапандар итергіштер арқылы қозғалтылады. Саңылау білікше жұдырықшасымен жанасу орнында тозуға төзімді жабыны бар арнайы реттеуіш шайбалардың көмегімен реттеледі.
ГРМ жетегі: әр құйылған білікше бес тіректе айналады және иінді біліктен шынжыр арқылы қозғалтылады.
Қозғалтқыш сипаттамалары
Газ тарату фазаларын өзгерту жүйесі (CVVT) (2009 жылға дейінгі модельдер үшін)
CVVT (Continuously Variable Valve Timing) жүйесі қозғалтқыштың жұмыс режиміне сәйкес газ тарату фазаларын біртіндеп өзгертуді қамтамасыз етеді. Бұған кіргізу клапандары білікшесін шығару клапандары білікшесіне қатысты 50°-қа дейінгі диапазонда (иінді біліктің айналу бұрышы бойынша) бұру арқылы қол жеткізіледі.
CVVT атқару механизмінің жұмыс схемасы:
Нәтижесінде кіргізу клапандарының ашылу басталу сәті және «клапандардың қабаттасуы» кезеңінің ұзақтығы (шығару клапаны әлі жабылмаған, ал кіргізу клапаны ашылып қойған уақыт) өзгереді.
CVVT қолдану цилиндрлердің толтыру коэффициентін арттыруға және қозғалтқыштың барлық жұмыс режимдерінде ішкі пайдаланылған газдарды қайта айналдыру (EGR) әсерінің арқасында азот оксидтерінің (NOx) шығарындыларын азайтуға мүмкіндік береді.
2009 жылдан бастап газ тарату фазаларын өзгерту жүйесі (CVVT) шығару клапандары білікшесіне де орнатыла бастады.
CVVT құрылымы мен жұмыс принципі
CVVT атқару механизмі білікшеге орнатылған. Оның корпусы жетек жұлдызшасымен, ал роторы — тікелей білікпен қосылған.
Білікті бұру үшін мотор майы қысыммен электромагниттік басқару клапаны (OCV — Oil Control Valve) арқылы ротор қалақтарының бір жағына беріледі. Бір уақытта ротордың қарама-қарсы қуысы төгумен қосылады. Қажетті қалыпқа жеткеннен кейін екі арна жабылып, білікті бекітеді.
Газ тарату фазаларының диаграммасы: EX — шығару клапаны, IN1 — кеш ашылатын кіргізу клапаны, IN2 — ерте ашылатын кіргізу клапаны.
Қозғалтқыш тоқтаған кезде максималды кешігу бұрышы (клапандардың ең кеш ашылуы) орнатылады. Іске қосу кезінде (май қысымы әлі төмен болғанда) механизмде соққы болмауы үшін ротор корпуста бекітпе штифтпен бекітіледі, ол кейін май қысымымен басылады.
Әртүрлі режимдердегі жұмыс
- Бос жүріс және төмен жүктеме: пайдаланылған газдардың кіріс трактына кіруіне жол бермеу және отын шығынын болдырмау үшін клапандардың ең аз қабаттасуы орнатылады.
- Орташа жүктеме: цилиндрлердің толуын жақсарту және айналдыру моментін арттыру үшін кіргізу клапандарының ерте жабылуы қамтамасыз етіледі.
- Жоғары жүктеме, төмен/орташа айналымдар: оңтайлы жұмыс үшін ең аз қабаттасу орнатылады.
- Жоғары жүктеме, жоғары айналымдар: жоғары айналымдарда толуды жақсарту және қуатты арттыру үшін кіргізу клапандарының кеш жабылуы қамтамасыз етіледі.
CVVT жүйесін қолдану нәтижелері
- Төмен және орташа айналымдарда айналдыру моменті артады.
- Максималды қуат артады.
- Бос жүріс айналымы тұрақтанады, отын үнемділігі жақсарады.
- Қозғалтқышты іске қосу жақсарады.
Авариялық режим: жүйе ақаулы болған жағдайда басқару өшіріледі және білікше максималды кешігу бұрышының қалпында бекітіледі.
