Барлық режимдерде цилиндрлердің отын қоспасымен толтырылуын жақсарту үшін 1.6 л қозғалтқыштар кіру клапандарының таратқыш білігінің фазареттегішімен жабдықталған.
Кіру клапандарының жабылу сәтінің ығысуы цилиндрлердің отын қоспасымен толтырылуын коленвал айналу жиілігіне байланысты оңтайландырады. Нәтижесінде орташа жүктеме режиміндегі айналу моменті және коленвалдың жоғары айналу жиілігіндегі қуат артады.
Коленвалдың жоғары айналу жиілігінде кіру клапандарының кешірек жабылуы қоспа қозғалысының жоғары жылдамдығы есебінен отын қоспасының қосымша үлесінің түсуін қамтамасыз етеді. Керісінше, төмен айналу жиілігінде қоспа қозғалысының инерциясы аз болады. Сондықтан цилиндрлердің жеткіліксіз толтырылуын және жаңа қоспаның бір бөлігінің ығыстырылуы салдарынан айналу моментінің жоғалуын болдырмау үшін шығу клапандарының ертерек жабылуы қажет. Коленвалдың айналу жиілігі неғұрлым жоғары болса, кіру клапандары соғұрлым кешірек жабылуы керек.
Фазареттегішке берілетін май мөлшері цилиндрлер блогы басына орнатылған электромагниттік клапанмен анықталады (2-сур. қараңыз). Клапанға циклдік ашылу дәрежесінің айнымалы сигналы түріндегі электр қоректенуі беріледі (амплитудасы 12 В және жиілігі 250 Гц). Бұл фазареттегіш механизміне май беруге және осылайша фазалардың ығысу бұрышын өзгертуге мүмкіндік береді.
Таратқыш біліктің фазареттегіші газ тарату фазаларын үнемі өзгертіп отырады. Электронды басқару блогы электромагниттік клапанға циклдік ашылу дәрежесінің айнымалы сигналын жібереді, оның шамасы қажетті фаза ығысуына пропорционал. Фазалар коленвалдың айналу бұрышы бойынша 0°-тан 43°-қа дейін үнемі өзгереді.
Коленвалдың айналу жиілігі 1500–4300 мин-1 шегінде болғанда ЭББ электромагниттік клапанға қоректену кернеуін береді. 4300 мин-1-ден асқанда электромагниттік клапанның қоректенуі тоқтатылады. Бұл ретте фазареттегіш механизмінің орны коленвалдың жоғары айналу жиілігінде цилиндрлердің толтырылуына ықпал етеді. Бұл күйде бекітпе плунжер механизмді бұғаттайды.
Айналу жиілігі 1500 мин-1-ге дейін болғанда электромагниттік клапанға қоректену кернеуі берілмейді. Механизм плунжермен бұғатталған. Коленвалдың айналу жиілігі 1500 мин-1-ден асқанда электромагниттік клапанға қоректену берілген сәттен бастап май қысымының әсерінен бекітпе плунжер шегініп, механизмді босатады.
Таратқыш біліктің фазареттегішінің электромагниттік клапанын басқару келесі шарттар сақталғанда жүзеге асырылады:
- коленвалдың айналу жиілігінің датчигі жарамды;
- таратқыш біліктердің орны датчиктері жарамды;
- бүрку жүйесі жарамды;
- қозғалтқыш іске қосылғаннан кейін;
- қозғалтқыш газ педалі басылған күйде бос жүрісте жұмыс істемейді;
- жүктеме мен коленвал айналу жиілігін ескере отырып орнатылатын бүрку профилінің шекті мәні алынған;
- салқындатқыш сұйықтық температурасы 10–120 °C шегінде;
- қозғалтқыштағы май температурасы жоғары.
Резервтік режимдер:
- фазареттегіштің бастапқы күйіне қайтуы;
- фазалардың нөлдік ығысуы.
Ескерту. Электромагниттік клапан ашық күйде бұғатталған кезде қозғалтқыш бос жүрісте тұрақсыз жұмыс істейді, кіру құбырындағы қысым жоғары болады. Бұл ретте қозғалтқыштың шулы жұмысы байқалады.
Фазареттегіштің электромагниттік клапанының негізгі ақаулары
- ажыратылған тізбек;
- массаға немесе +12 В-қа тұйықталу;
- бағдарламаланған мәндердің ығысуы немесе сәйкессіздігі;
- фазареттегіш орнын дұрыс анықтамау;
- реттеу шамасы рұқсат етілген шектен тыс.
