Фаза реттегішінің жалпы құрылысы мен жұмыс принципі

Барлық режимдерде цилиндрлерді отын қоспасымен толтыруды жақсарту үшін 2,0 л қозғалтқыштар кіру клапандарының газ тарату білігінің фаза реттегішімен жабдықталған.

Кіру клапандарының жабылу сәтінің жылжуы иінді біліктің айналу жиілігіне байланысты цилиндрлердің отын қоспасымен толтырылуын оңтайландырады. Нәтижесінде орташа жүктемелер режимінде айналу моменті және иінді біліктің жоғары айналу жиілігінде қуат артады.

Жұмыс принципі:

  • Иінді біліктің жоғары айналу жиілігінде кіру клапандарының кешірек жабылуы қоспаның қозғалысының жоғары жылдамдығы есебінен отын қоспасының қосымша үлесінің келуін қамтамасыз етеді.
  • Төмен айналу жиілігінде қоспаның қозғалыс инерциясы аз. Сондықтан цилиндрлердің жеткіліксіз толтырылуын және жаңа қоспаның бір бөлігінің ығыстырылуы салдарынан айналу моментінің жоғалуын болдырмау үшін шығу клапандарының ертерек жабылуы қажет.
  • Иінді біліктің айналу жиілігі неғұрлым жоғары болса, кіру клапандарының жабылуы соғұрлым кешірек болуы тиіс.
Фаза реттегішінің жұмыс схемасы
Фаза реттегішінің жұмыс принципі

Фаза реттегіші не өшірілген, не инжектор жүйесінің ЭБУ-ы цилиндрлер блогы басы қақпағында орнатылған электрмагниттік клапан арқылы басқарады (2-сур. қараңыз). Электрмагниттік клапан мен жоғары вольтты катушка бір болтпен бекітіледі (3-сур.).

Фаза реттегішінің электрмагниттік клапаны
Фаза реттегішін басқару электрмагниттік клапаны

Фаза реттегішінің жұмыс режимдері

Басқару алгоритмі:

  • Иінді біліктің айналу жиілігі 1500–4300 айн/мин шегінде болғанда ЭБУ электрмагниттік клапанға кернеу береді.
  • 4300 айн/мин-тан асқанда электрмагниттік клапанның қоректенуі тоқтатылады.
  • Айналу жиілігі 1500 айн/мин-қа дейін болғанда электрмагниттік клапанға кернеу берілмейді. Механизм плунжермен бұғатталған.

4300 айн/мин-тан асқанда фаза реттегішінің механизмінің қалпы иінді біліктің жоғары айналу жиілігінде цилиндрлердің толтырылуына ықпал етеді. Бұл қалыпта бекітпе плунжер механизмді бұғаттайды.

Электрмагниттік клапанға қоректену берілген сәттен бастап, иінді біліктің айналу жиілігі 1500 айн/мин-тан жоғары болғанда май қысымының әсерінен бекітпе плунжер шегініп, механизмді босатады.

Клапанды ашу шарттары: бастапқы қалыпта электрмагниттік клапан жабық. Клапан фаза реттегішін басқару үшін май өтетін жолды келесі шарттар сақталғанда ашады:

  • иінді біліктің айналу жиілігі датчигі жарамды;
  • газ тарату біліктерінің орны датчиктері жарамды;
  • инжектор жүйесі жарамды;
  • қозғалтқыш іске қосылғаннан кейін;
  • қозғалтқыш бос жүрісте емес;
  • аккумулятор батареясының кернеуі 11,4 В-тан жоғары;
  • салқындатқыш сұйықтықтың температурасы 30°С-тан жоғары;
  • қозғалтқыш 1500–4300 айн/мин шегінде жұмыс істейді;
  • жүктеме 87%-тан жоғары (шамамен 900 мбар).

Ақаулық белгілері: электрмагниттік клапан ашық қалыпта бұғатталғанда қозғалтқыш бос жүрісте тұрақсыз жұмыс істейді, кіру құбырындағы қысым жоғары. Сонымен қатар қозғалтқыштың шулы жұмысы байқалады. Қозғалтқыш тіпті сөніп қалуы мүмкін (қозғалтқыш жұмысынан бас тарту жағдайлары болған).

Фаза реттегішін ауыстыру

Дайындық жұмыстары

Сақтық шаралары: фаза реттегішін ауыстыру үшін аккумулятордың минус клеммасын ажыратамыз.

Реттілігі:

  • Қозғалтқыштың пластмасса қақпағын шешеміз.
  • Дроссель торабын шешеміз (дроссельді шешу мақаласын қараңыз).
  • Оң алдыңғы дөңгелекті шешеміз.
  • Оң қанаттың балшық қорғағышын шешеміз.
  • Қозғалтқыштың астыңғы қорғанышын шешеміз.
Күшейткішті бекітетін сомындарды бұрап шығару
13 кілтімен күшейткішті бекітетін сомындарды бұрап шығарып, оны шешеміз
Агрегаттар жетектерінің белдігін шешу
16 ашық кілтімен жетектер белдігінің керу құрылғысын бұрап, агрегаттар жетектерінің белдігін шешеміз

Иінді білік шкивін шешу: қосымша агрегаттар белдігі жетегі шкивінің бекітпе болтын бұрап шығарамыз. Болтты бұрап шығару үшін иінді білікті айналудан бұғаттаймыз. Механикалық БҚ-да жоғарғы берілісті қосып, көмекші тежегіш педалін басады.

Иінді білік шкивінің болтын бұрап шығару
Шкивті бекітетін болтты бұрап шығарамыз

Қозғалтқыш тіректерін шешу

Қозғалтқышты көтергішпен көтеру
Қозғалтқышты жұмсақ төсем арқылы көтергішпен көтереміз
Кронштейн-таралғыны шешу
Екі болтты бұрап шығарып, кронштейн-таралғыны шешеміз

Күштік қондырғының оң артқы тірегінің екі бекітпе болтын бұрап шығарамыз.

Оң артқы тіректі шығару
Көтергішпен немесе домкратпен манипуляциялап, күштік агрегаттың оң артқы тірегін шығарамыз

Оң алдыңғы тіректің бекітпе болттарын бұрап шығарамыз.

Алдыңғы тіректің болттарын бұрап шығару
Оң алдыңғы тіректің бекітпе болттарын бұрап шығарамыз

Алдыңғы тіректі шығару: қозғалтқышты көтеріп, түсіріп, оң алдыңғы тіректі кондиционер түтігін зақымдамауға тырысып шығарамыз.

Оң алдыңғы тіректі шығару
Оң алдыңғы тіректі шығарамыз

ГРМ қақпақтарын шешу және ЖМН орнатуға дайындық

ГРМ жоғарғы қақпағын шешу
Технологиялық тесіктер арқылы ГРМ жоғарғы қақпағын бұрап шығарып, шығарамыз
ГРМ төменгі қақпағын шешу
ГРМ төменгі қақпағын бұрап шығарып, шешеміз
Жылу шығару қақпағын шешу
Жылу шығару қақпағын цилиндрлер блогы басына бекітетін екі сомынды бұрап шығарып, оны шығарамыз. (Бұл ЖМН бекіткішін кіргізу үшін жоғарыдан қол жеткізу үшін жасалады).

Қақпақтарды шешу: газ тарату біліктерінің технологиялық қақпақтарын тесіп, шығарамыз.

ЖМН орнату

Маңызды! Газ тарату фазаларын бұзбау үшін ГРМ белдігін шешудің алдында иінді білікті бірінші цилиндр поршенінің ЖМН қалпына орнату қажет.

Иінді білікті бұру үшін генератор белдігі жетегі шкивінің бекітпе болтын бұрап, төлкені немесе шайбалар жинағын орнатамыз.

ЖМН бекіткіші үшін тығынды бұрап шығару
Иінді білікті ЖМН-да бекітуге арналған технологиялық тесіктен тығынды бұрап шығарамыз
ЖМН-да газ тарату біліктерінің қалпы
Сур. ЖМН қалпында газ тарату біліктерінің қалпы: 1 — газ тарату біліктері. Газ тарату біліктерінің осінен ығысқан ойықтар (1) осьтен төмен болуы және аздап ығысумен шамамен көлденең орналасуы тиіс.
ЖМН бекіткішін орнату
Сур. 2,0 л қозғалтқышының бірінші цилиндр поршенінің ЖМН бекіткішін орнату. ЖМН бекіткішін балансирдегі тесік пен иінді білікті бұғаттау ойығының арасында болатындай етіп кіргізіңіз.

Иінді білікті жұмыс қозғалысының бағытында аздап бұраңыз, Mot.1054 бекіткіші иінді білікті бұғаттау ойығында болатындай.

Орнатылған ЖМН бекіткіші
Сур. ЖМН бекіткішін орнату: 1 — бекіткіш
Mot.1496 құрылғысын орнату
Сур. Газ тарату фазаларын орнату құрылғысын орнату: 1 — Mot.1496 құрылғысы, 2 — болт

Mot.1496 құрылғысын газ тарату біліктерінің ойықтарына кіргіземіз.

Фаза реттегішін және ГРМ белдігін шешу

Фаза реттегішін шешу (көмекшімен екеулеп):

Фаза реттегішін бұрауышпен бекіту
Көмекші фаза реттегішінің шлицтерінің арасына қуатты жалпақ жүзді бұрауышты кіргізіп, осылайша айналудан бекітеді
Фаза реттегішінің қақпағын және болтын бұрап шығару
Осы кезде фаза реттегішінің қақпағын және фаза реттегішінің болтын бұрап шығарамыз
Керу ролигін босату
Сур. ГРМ белдігін керу құрылғысының көмегімен босату және керу

Керу ролигінің тартылуын босатып, роликті шешеміз.

ГРМ белдігін шешу
ГРМ белдігін шешеміз
Фаза реттегішін шығару
Фаза реттегішін шығарамыз

Орнату

Маңызды! Фаза реттегішін кері реттілікпен орнатамыз. Орнату кезінде фаза реттегішін ең соңында тарту керектігін ескеру қажет.

Фаза реттегішін орнатудың алдында болт пен кіру газ тарату білігінің ұшын майсыздандыру керек. Фаза реттегішінің бекітпе орны таза және майсыздандырылған болуы тиіс.

Фаза реттегішін ауыстыру кезіндегі негізгі тораптардың тарту моменттері:

  • иінді білік шкивінің бекітпе болты — 40 Н·м және 110°-қа бұрау;
  • газ тарату біліктерінің тісті шкивтерінің бекітпе сомындары — 30 Н·м және 86° ± 6°-қа бұрау;
  • бағыттау ролигінің болттары — 50 Н·м;
  • керу ролигінің ось бекітпе сомыны — 28 Н·м.