Цилиндрлер блогын жинауға арналған тораптар мен бөлшектерді дайындағаннан кейін жинауға кірісеміз.
Шатунды поршеньмен жинау «Поршеньді жинау» мақаласында қарастырылған.
Блок пен коленвалды дефектациялау «Блок пен коленвалды дайындау» мақаласында қарастырылған.
Поршеньдерді салқындату форсункаларын орнату
Жаңа форсункаларды цилиндрлер блогының тесіктеріне абайлап престеу керек. Бұл операция форсункалардың кішкентай болуымен және отыру тесіктеріне қол жеткізудің қиындығымен күрделенеді, сондықтан құрылғыларды пайдалануды ұсынамыз.
Цилиндрлер блогына Mot1494 құрылғысының пластинасын (2) орнатыңыз, екі бекіту бұрандасын (1) тартпай (1 және 2-сур. қараңыз).
1 және 3 цилиндрлердің форсункаларын орнату кезінде тіректің сол жақ тесігі (1) пайдаланылады, 1-сурет.
2 және 4 цилиндрлердің форсункаларын орнату кезінде — оң жақ тесік (2-сурет). Қалғанының бәрі ұқсас орындалады.
Кондукторды (3) пластинаға (2) орнатыңыз. Пластинаны центрлеу үшін кондуктордың ұшы форсунка астындағы тесікке кіруі керек.
- Екі бекіту бұрандасын (1) тартыңыз.
- Кондукторды (3) шығарыңыз.
Кондуктордың орнына қалыпты (1) орнатыңыз (3-сур. қараңыз). Форсунканы қалыпқа кіргізіңіз.
Ескерту. Форсунканы орнату бағытына назар аударыңыз: форсунканың ұшы цилиндр орталығына қаратылуы керек (4-сур. көрсеткі бойынша қараңыз).
Қалыптың бүртігі (3-сур. 2 қараңыз) тірекке жанасқанға дейін балғамен бірнеше рет соғыңыз.
Поршень түбін салқындату форсункаларының дұрыс бағытталғанын тексеріңіз. «А» белгісі 2 және 4 цилиндрлердің форсункаларына сәйкес келеді, ал «В» белгісі 1 және 3 цилиндрлердің форсункаларына сәйкес келеді (5-сур. қараңыз).
Коленвал подшипниктерінің вкладыштары
Коленвал подшипниктерінің вкладыштарын қайта пайдалануға ұсынылмайды. Жұмыс кезінде вкладыштардың жұмсақ қабатына тозудың қатты бөлшектері сіңеді; мұндай вкладыштар кейіннен коленвал мойындарының тозуын жеделдетеді.
Негізгі вкладыштарды таңдау
Қозғалтқыш бағыттаушы элементтері жоқ (бағыттаушы «құлақшасыз») вкладыштармен жабдықталған (6-сур. қараңыз). Вкладыштар Mot1493-01 құрылғысының көмегімен орнатылады.
Негізгі подшипник вкладыштарының өлшемдері
Вкладыштарды орнату
- Цилиндрлер блогының барлық төсектеріне ойықтары бар вкладыштарды орнатыңыз (7-сур. қараңыз).
- 2 және 4 негізгі подшипник қақпақтарына ойықтары бар вкладыштарды, ал 1, 3 және 5 негізгі подшипник қақпақтарына ойықтары жоқ вкладыштарды орнатыңыз.
Зауытта негізгі подшипник вкладыштарын орнату үшін бағыттаушы құрылғыны пайдаланады (8-сур. қараңыз). Вкладыш құрылғыға салынып, вкладыштың алдыңғы жиегі құрылғының шығыңқысына тірелгенге дейін ішке қарай жылжытылады.
Негізгі подшипниктердегі саңылауды тексеру
Саңылауды тексеру кезінде коленвалды ешбір жағдайда бұрамаңыз.
- Негізгі мойындар мен цилиндрлер блогы тіректерінен май қалдықтарын кетіріңіз.
- Коленвал мен коленвалдың тіреу жарты сақиналарын 3-тірекке орнатыңыз (ойықтары коленвал жақтарына қарай).
- Шумақтан калибрленген пластик сымның бірнеше кесіндісін кесіп алыңыз (9-сур. 1 қараңыз).
- Сымды коленвалдың негізгі мойындарының осі бойымен қойыңыз (тіректерді майлау тесіктерінің аймағынан тыс).
- Коленвалдың негізгі подшипник қақпақтарын штаттық орындарына орнатыңыз (10-сур. қараңыз).
- Коленвалдың негізгі подшипник қақпақтарының бұрандаларын көрсетілген тәртіппен штаттық түрде тартыңыз.
Бұл ретте пластик сым жаншылады — ол вкладыш пен коленвал мойыны арасындағы бүкіл саңылауды алады.
- Негізгі подшипник қақпақтарын шешіп, коленвалды төсектен шығарыңыз.
- Жаншылған калибрленген сымның ені бойынша штаттық үлгінің көмегімен вкладыштар мен негізгі мойындар арасындағы саңылауды анықтаңыз (2) (10-сур. қараңыз).
- Саңылау шамасын тексеріңіз, ол 0,027—0,054 мм болуы керек.
- Коленвал мен негізгі подшипник вкладыштарын калибрленген сым қалдықтарынан тазалаңыз.
Коленвалдың осьтік саңылауын тексеру
- Коленвалдың негізгі подшипник вкладыштарын мотор майымен майлаңыз. Тек вал мойынына қараған бет қана майланады.
- Коленвалды орнатыңыз.
- 3-тіректе тіреу жарты сақиналарының бар-жоғын тексеріңіз (жарты сақиналардың ойықтары коленвал жақтарына қаратылуы керек).
Цилиндрлер блогы тірегінің және № 1 негізгі подшипник қақпағының отыру беттері таза, құрғақ, май іздерінсіз болуы керек. Артық герметик бөлшектерді тарту кезінде сығылып шығады. Қатып қалған герметик тамшыларының майға немесе салқындатқыш сұйықтыққа түсуі кейбір тораптар мен агрегаттарды (қозғалтқыш, радиатор және т. б.) бітеуі мүмкін.
- RHODORSEAL 5661 құрамын ені 1 мм жолақтармен жағыңыз (11-сур. көрсеткі бойынша қараңыз).
- Коленвалдың негізгі подшипник қақпақтарын орнатыңыз, № 1 қақпақты маховик жағынан орнатыңыз (10-сур. қараңыз).
- Коленвалдың негізгі подшипник қақпақтарының бұрандаларын көрсетілген тәртіппен тартыңыз.
- Коленвалдың осьтік жылжуын тексеріңіз, ол мынадай болуы керек:
- жаңа жарты сақиналар: 0,045—0,252 мм;
- ескі жарты сақиналар: 0,045—0,852 мм.
- Коленвалдың айналу жеңілдігін тексеріңіз.
Шатун подшипниктерінің вкладыштарын орнату
Қозғалтқыш бағыттаушы құлақшалары жоқ тегіс вкладыштармен жабдықталған (12-сур. 4 қараңыз). Вкладыштар Mot1492 құрылғысының көмегімен орнатылады.
- Қозғалтқыш үлгісіне сәйкес қалыпты (1) таңдаңыз (қозғалтқыш үлгісін 2 таңбалаудан қараңыз).
- Қалыпты корпустың (3) ойығына орнатыңыз.
- Шатунды Mot1492 құрылғысына орнатыңыз.
- Шатунның жоғарғы басын тіреу штифтіне кигізіп, шатунды (а) көрсеткісі бойынша қысыңыз.
- Вкладышты қалыпқа орнатыңыз.
- Қалыпты вкладышпен бірге шатунның төменгі басына жеткізіңіз (b).
- Қалыпты шатун басынан шығарып, қалған шатундармен операцияларды қайталаңыз.
- Шатун қақпағын корпус штифттеріне орнатыңыз.
- Шатун вкладышын қалыпқа орнатыңыз (с).
- Қалыпты вкладышпен бірге шатун қақпағына жеткізіңіз (d).
- Қалыпты шатун қақпағынан шығарып, қалған шатун қақпақтарын ұқсас жинаңыз.
Шатундарды поршеньдермен жинау және сақиналарды орнату «ШПГ жинау» мақаласында қарастырылған.
Бекіту қосылыстарын тарту моменттері
| Торап | Тарту моменті, Н·м |
|---|---|
| Коленвалдың негізгі подшипник қақпақтарының бекіту бұрандалары | 20 + 62°±4° |
| Шатун қақпақтарының бекіту бұрандалары | 20 + 40°±6° |
| Су сорғысы қақпағының бекіту бұрандалары | 15 |
| Су сорғысының бекіту бұрандалары | 17 |
| Су сорғысы шкивінің бекіту бұрандалары | 20 |
| Айналма роликтің бекіту бұрандасы | 50 |
| Май тыныштандырғыш пен май сорғысының бұрандалары | 24 |
| Картер поддонының бекіту бұрандалары | 14 |
| Май деңгейінің датчигі | 16–24 |
| Май сүзгісінің ниппелі (салқындатқышсыз) | 10–20 |
| Май сүзгісінің ниппелі (салқындатқышпен) | 55–60 |
| Детонация датчигі | 20 |
| Май қысымының датчигі | 30 |
| Май сүзгісі | 10–14 |
| Салқындатқыш сұйықтық беру құбырының бекіту бұрандалары | 9 |
| Қарапайым маховиктің бекіту бұрандалары | 50–55 |
| Қос демпферлік маховиктің бекіту бұрандалары | 18–22 + 50°±6° |
| Ілінісу қабының М6 бұрандалары | 15±10 % |
| Ілінісу қабының М7 бұрандалары | 20±10 % |
| Ілінісу қабының М8 бұрандалары | 25±10 % |
К4М цилиндрлер блогын жинау мақаласының жалғасы — келесі мақалада.
